انواع استتوسکوپ و کاربرد آن

نوشته شده توسط
رای دادن به این مورد
(0 آرا)

انواع استتوسکوپ و کاربرد آن

گوشی پزشکی یا استتوسکوپ یکی از دستگاه هایی است که جهت تشخیص صداهای داخلی بدن بکار می رود ، عملی که توسط گوشی انجام می شود را گوش دادن (auscultate ) می نامند. کاربرد استتوسکوپ  معمولا جهت شنیدن صدای قلب، روده ها، ریه و جریان خونی شریانی و وریدی استفاده می شود. در مواردی همچون اختلالات مادرزادی و بیماری های دریچه قلب، صداها و صوت های خاصی به صداهای قلبی اضافه می شوند، در چنین بیماری هایی می توان از گوشی پزشکی یا استتوسکوپ استفاده کرد.

کلمه ی استتوسکوپ  (stethoscope) از دو واژه ی  (steth(o به معنی سینه و  scope به معنی نمایش یا نشان دادن است و در مجموع به معنای وسیله ای برای سمع می باشد.  


فیزیولوژی

 گوش دادن به قلب از ۴ نقطه (مربوط به هر کدام از دریچه‌های قلب) ممکن است. در یک فرد عادی صدای طبیعی قلب فقط شامل یک صدای اول  (۱)S مانند پوم و یک صدای دوم  (۲)S مانند تاک اسـت که این صداها ناشی از بسته شـدن طبیعـی دریچـه‌هـای قلـب هستنـد.در حالت طبیعی  می بایست بین صدای اول و دوم  سکوت برقرار باشد ، در واقع صدای اضافه‌ای نباید در قلب شنیده شود. اگر صداهایی در وسط این دو صدا شنیده شود و یا در شدت این صداها تغییری صورت گیرد و یا مورد غیر طبیعی دیگری رخ دهد ،هر کدام  از آنها نشانه‌ای از یک بیماری خاص می باشد.

ساختار داخلی

 یـک گـوشـی پزشکی از قسمت های مختلفی به صورت نشان داده شده در شکل۱ تشکیل شده است.
 ۱-در مجموعه مربوط به سر (Headset)، از یک نوک گوشی  (Eartip) که وارد دو گوش می شود و یـک لـولـه گـوش (Eartube) که نوک گوشی به آن وصل شده است، تشکیل شده است.
 ۲-در مــجــمــــوعــــه مــــربــــوط بـــه قــفــســـه ســیــنـــه (Chestpiece)، از یــک دیــافــراگــم   یـا تنظیـم پـذیـر (Tunable Diaphragm) ‌و یــک مـیـلــه اتـصــال مــانـنـد ساقه‌ (Stem) تشکیل شده است
 ۳-همچنین از یک لوله بدون درز  (tubing) برای اتصـال دو مجمـوعـه مـربـوط بـه سـر و قفسـه سینـه استفاده شده است.

11

نحوه انجام کار با استتوسکوپ

 عملی که توسط گوشی انجام می شود به آن  auscultate یـا گـوش دادن مـی گـویـنـد و شـامـل کنترل صداهای داخلی بدن است که در مورد ریه و قلـب تـوسعـه یافته است. گوشی پزشکی سه قسمت عمده دارد. قسمت اول گوشی روی بدن فرد قرار می‌گیرد و دو طرفه است که یک طرف را دیافراگم و طرف دیگر را قسمت زنگوله‌ای یا بــل مــی‌نــامـنــد و ارتعـاشـات بـدن را تبـدیـل بـه ارتعاشات صوتی کرده و کمی تشدید می‌کند. سـپـس صـوت حـاصـل وارد لـولـه‌ یـا لـولـه‌هـای هـدایـت کـنـنده صدا شده و در نهایت از طریق گــوشـی‌هـای مـخـصـوصـی وارد گـوش پـزشـک می‌شود.

 کاربردها

 از گــوشــی هـای پـزشکـی مـی تـوان در مـواردی هـمـچــون اخـتــلالات مــادر زادی ، بـیـمــاری هــای دریـچـه‌ای قـلـب و در آریـتـمـی هـای قلبی و … که صـداهـا و صـوت هـای خـاصـی بـه صـداهای قلبی اضـافه می‌شوند استفاده کرد. قسمت دیافراگمی گوشی (که سطح بیشتری دارد) به صورت معمول بـرای گـوش دادن صـداهـای مـخـتـلـف بـدن به کار می‌رود. قسمت زنگوله‌ای یا بل گوشی (که عملاً پـرده‌ای ندارد) فقط در مواردی به کار می‌رود که صدای آن اندام از بمی خاصی برخوردار است.

انواع استتوسکوپ

بسته به نوع استفاده، استتوسکوپ‌ها انواع متفاوتي خواهند داشت:
1-    آکوستیک
2-    الکترونيک

گوشی طبی آکوستیک

نمونه های آکوستیک گوشی های پزشکی متداول ترین و شناخته شده ترین نمونه های گوشی های پزشکی بوده و بر اساس انتقال صدای شنیده شده از قفسه ی سینه از طریق لوله ی تو خالی پر شده از هوا به سمت گوش شنونده عمل می کند. قسمت ديافراگم آن براي شنيدن صداهاي با فرکانس بالا (مانند صداهاي قلبي) است و قسمت بل آن براي شنيدن صداهايي با فرکانس پايين (مانند صداهاي ريوي) مورد استفاده قرار مي‌گيرد. این نوع استتوسکوپ شامل دو نوع دوسر و یک س می شود.
گوشی طبی جنین یکی از گوشی های آکوستیک می باشد که روی شکم مادر قرار گرفته و صدای قلب جنین را شناسایی کرده و شکلی شبیه شیپور دارد.

گوشی طبی الکترونیک

یکی از معایبی که می توان برای گوشی های آکوستیک در نظر گرفت تقویت ناچیز صداهای داخلی بدن می باشد. در مقایسه با گوشی های آکوستیک گوشی های الکترونیکی یک تفویت کننده پشت سر سنسور تشخیص صدا دارند و صداهای داخلی بدن را با وضوح و قدرت بیشتری به گوش شنونده می رسانند. معمولا این سنسور ها از جنس پیزوالکتریک می باشند. اما مشکلی که معمولا در حین استفاده از این گوشی ها به وجود می آید ایجاد نویز و تداخل امواج بر روی این گیرنده بوده که برای حذف آن مجبور به استفاده از فیلتر هایی می باشیم که در نتیجه بخشی از صدا حذف می شود. لذا این گوشی ها همچنان به اندازه ی نمونه های آکوستیک رایج نیستند.
مواردی که در هنگام خرید باید به آن توجه شود:
•    بهترين جنس براي سر فلزي گوشي، استيل است اما به طور شايع از آلومينيوم براي ساخت آن استفاده مي شود.
•    بهترين ماده براي سخت ديافراگم، پلي اتيلن است.
•    سايز استاندارد سرگوشي ها براي بزرگسالان 35 ميليمتر و براي كودكان 25 ميليمتر است.
•    لوله های متصل به سر گوشی باید از جنس PVC (پلی وینیل کلراید) باشد.
•    قسمتي كه در گوش قرار مي گيرد، بهتر است فقط از جنس لاستيك نرم باشد.
•    در قسمت بل، هر چه مخروط اين ناحيه عميق تر باشد، كارايي دستگاه بالاتر است.
•    دسته آهني متصل به لاستيك ها بايد يك زاويه 15 درجه با آن داشته باشند.

خواندن 389 بار آخرین بار تغییر یافته سه شنبه, 15 فروردين 1396 14:00

ارسال نظر

کادرهایی که با علامت (*) مشخص شده اند وارد کردن اطلاعات در آنها الزامی می باشد. کد HTML مجاز نیست.